Του Οσίου Πατρός ημών Νικοδήμου του Αγιορείτου.
Τω αυτώ μηνί (Απριλίω) ΚΔ΄, μνήμη της Οσίας Μητρός ημών Ελισάβετ της Θαυματουργού.
Ελισάβετ λιπούσα γην Θεού Λόγε,
Καλή καλόν βλέπει σε νύμφη Νυμφίον.
+ Εικάδι καί γε τετάρτη απήρε πόλον δε Ελισαβέτεια.
Αύτη η Οσία Ελισάβετ εκ νεαράς ηλικίας εμβήκεν εις ασκητικούς αγώνας, όθεν και έλαβε παρά Κυρίου την χάριν των ιαμάτων, και λοιπόν ιάτρευε διάφορα πάθη και ασθενείας. Ταύτης της Οσίας η γέννησις εδηλώθη άνωθεν με θείαν αποκάλυψιν, και επρομηνύθη παρά Θεού, ότι έχει να γένη σκεύος εκλογής.
Εφόρει δε η μακαρία ένα μόνον χιτώνα, διά τούτο εταλαιπωρείτο από την ψύχραν και τον παγετόν του χειμώνος. Δέν έπλυνε ποτέ το σώμά της με νερόν. Διεπέρασε νηστική τεσσαράκοντα ημέρας. Τρείς χρόνους είχεν όλως διόλου προσηλωμένον τον νούν της εις τον Θεόν, και με τους σωματικούς οφθαλμούς της δεν είδε τελείως το κάλλος και μέγεθος του ουρανού. Εθανάτωσε διά προσευχής της ένα οφίδι φαρμακερόν και μεγαλώτατον. Δέν εγεύθη λάδι εις διάστημα πολλών χρόνων. Δέν εφόρεσεν εις τους πόδας της παπούτζια.
Με ταύτα λοιπόν και τα τοιαύτα κατορθώματα και αρετάς θεαρέστως διαλάμπουσα η τρισολβία, ανεπαύθη εν Κυρίω, η οποία και έως της σήμερον χαρίζει εις εκείνους οπού προστρέχουν αυτή μετά πίστεως, χάριν πολλών θαυμάτων και ιαμάτων. Διατί χώμα μόνον εκ του τάφου αυτής, μετ’ ευλαβείας λαμβανόμενον, ιατρεύει κάθε ασθένειαν.
(Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου” Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Εκδόσεις Δόμος, 2005)
*
Ασματική Ακολουθία Οσίας Ελισάβετ της θαυματουργού – Χαραλάμπους Μπούσια.zip
Υμνολογική εκλογή.
(Εκ του Μηναίου.)
Τη ΚΔ’ (24) του αυτού μηνός (Απριλίου), Μνήμη τής Οσίας Μητρός ημών Ελισάβετ, τής θαυματουργού.
ΕΙΣ ΤΟΝ ΕΣΠΕΡΙΝΟΝ
Εις τό, Κύριε εκέκραξα, ιστώμεν Στίχους ς’ καί ψάλλομεν Στιχηρά τής Αγίας Γ’.
Ήχος πλ. δ’ Οι Μάρτυρές σου Κύριε
Τοίς πόνοις τοίς ασκήσεως, εγκαρτερήσασα, εδέξω χάριν, ψυχών νοσήματα καί τών σωμάτων, Μήτερ σεμνή αποσοβείν, πνεύματα διώκειν θείω Πνεύματι, πάντων τών εν θλίψεσι προϊστασθαι, Διό ταίς, σαίς πρεσβείαις, αίτησαι πάσι ρώσιν, καί μέγα έλεος.
Με την υπομονή που έδειξες στους κόπους της πνευματικής άσκησης, σεβαστή Μητέρα, έλαβες τη χάρη να διώχνεις τις αρρώστιες της ψυχής και του σώματος και να απομακρύνεις τα πονηρά πνεύματα με τη δύναμη του Αγίου Πνεύματος, προστατεύοντας όλους όσοι βρίσκονται σε θλίψη. Γι’ αυτό, με τις δικές σου μεσιτείες προς τον Θεό, ζήτησε για όλους μας υγεία και το μεγάλο Του έλεος.
Η κόνις τών λειψάνων σου, τυφλοίς ανάβλεψιν αναπηγάζει, καί πάσιν ίασιν τοίς ασθενούσι, καί προσπελάζουσι πιστώς, καί εξαιτουμένοις σε βοήθειαν, Μήτερ Ελισάβετ αξιάγαστε, Διό ταίς σαίς πρεσβείαις, αίτησαι πάσι ρώσιν, καί μέγα έλεος.
Η σκόνη από τα λείψανά σου αναβλύζει φως και χαρίζει την όραση στους τυφλούς, καθώς και θεραπεία σε όλους τους ασθενείς που σε πλησιάζουν με πίστη και ζητούν τη βοήθειά σου, αξιοθαύμαστη Μητέρα Ελισάβετ. Γι’ αυτό, με τις πρεσβείες σου, ζήτησε για όλους μας υγεία και το μεγάλο έλεος του Θεού.
Συμπάθειαν εξήσκησας, Πίστιν Ορθόδοξον καί τήν αγάπην, τήν πρός τόν Κύριον καί τόν πλησίον, θεομακάριστε σεμνή, όθεν θεία χάρις σοι τού Πνεύματος, Μήτερ Ελισάβετ ανεπαύσατο, Διό ταίς σαίς πρεσβείαις, δίδου ημίν ειρήνην, ρώσιν καί έλεος.
Καλλιέργησες την ευσπλαχνία, την Ορθόδοξη πίστη και την αγάπη προς τον Κύριο και τον πλησίον, σεβάσμια και ευλογημένη από τον Θεό. Γι’ αυτό και η θεία Χάρη του Αγίου Πνεύματος αναπαύθηκε μέσα σου, Μητέρα Ελισάβετ. Με τις μεσιτείες σου, λοιπόν, χάριζέ μας ειρήνη, υγεία και έλεος.
Απολυτίκιον.
Εν σοί Μήτερ ακριβώς διεσώθη τό κατ’ εικόνα, λαβούσα γάρ τόν Σταυρόν, ηκολούθησας τώ Χριστώ, καί πράττουσα εδίδασκες, υπεροράν μέν σαρκός, παρέρχεται γάρ, επιμελείσθαι δέ ψυχής, πράγματος αθανάτου, διό καί μετά Αγγέλων συναγάλλεται, Οσία Ελισάβετ τό Πνεύμά σου.
Στο πρόσωπό σου, Μητέρα, διαφυλάχθηκε με ακρίβεια η θεία εικόνα μέσα στον άνθρωπο· διότι, αφού σήκωσες τον Σταυρό σου, ακολούθησες τον Χριστό και με τις πράξεις σου δίδασκες να περιφρονούμε τις απαιτήσεις της σάρκας, γιατί είναι εφήμερη, και να φροντίζουμε την ψυχή, που είναι αθάνατη. Γι’ αυτό και το πνεύμα σου, Οσία Ελισάβετ, αγάλλεται τώρα μαζί με τους Αγγέλους.
ΕΙΣ ΤΟΝ ΟΡΘΡΟΝ
Ο Κανών τής Αγίας. Ποίημα Ιωσήφ.
Ωδή Α’ Ήχος πλ. Δ’ Αρματηλάτην Φαραώ
Ταίς τών παθών με τρικυμίαις πάντοθεν, περικυκλούμενον, καί λογισμών σάλω, τήν ψυχήν δονούμενον, επί λιμένα εύδιον, τών Χριστού θελημάτων, ταίς προσευχαίς σου κυβέρνησον, όπως Ελισάβετ υμνήσω σε.
Καθώς η ψυχή μου δονείται και περικυκλώνεται από παντού από τις τρικυμίες των παθών και την ταραχή των λογισμών, οδήγησέ την με τις προσευχές σου, Ελισάβετ, στο γαλήνιο λιμάνι των θελημάτων του Χριστού, ώστε να σε υμνήσω.
Παρθενικαίς ηγλαϊσμένη χάρισι, θεομακάριστε, τώ καθαρώ Λόγω, ενυμφεύθης ένδοξε, εκ βρέφους δι’ ασκήσεως, καί αυτού ζωηφόροις, επηκολούθησας ίχνεσι, νέκρωσιν παθών περιφέρουσα.
Θεομακάριστη και ένδοξη, στολισμένη με τις χάριτες της παρθενίας, νυμφεύθηκες τον καθαρό Λόγο (τον Χριστό). Από τη βρεφική σου ηλικία Τον ακολούθησες τα ζωηφόρα ίχνη Του, μέσω της άσκησης, νεκρώνοντας τα πάθη σου.
Απορραγείσα τής τού κόσμου σχέσεως, καί κολληθείσα σεμνή, τώ τού Χριστού πόθω, τής σαρκός τό φρόνημα, διά νηστείας έτηξας, αρεταίς δέ καί πόνοις, καί προσευχαίς καρτερήσασα, θαύματα τελείν κατηξίωσαι.
Αφού αποκόπηκες από κάθε σχέση με τον κόσμο, σεμνή Ελισάβετ, και αφού ενώθηκες με τον πόθο για τον Χριστό, έλιωσες το φρόνημα της σάρκας με τη νηστεία. Υπομένοντας με την άσκηση των αρετών, κόπους και προσευχές, αξιώθηκες να επιτελείς θαύματα.
Θεοτοκίον
Σέ τήν τεκούσαν υπέρ νούν Πανάμωμε, τόν αδιαίρετον, Θεού Πατρός Λόγον, διαπύρω έρωτι, ποθούσα η αοίδιμος, Ελισάβετ δοχείον, Αγίου Πνεύματος γέγονε, θείαις αρεταίς διαλάμπουσα.
Πανάμωμη, η αείμνηστη Ελισάβετ, ποθώντας με ένθερμο έρωτα Εσένα που γέννησες πάνω από κάθε λογική τον αδιαίρετο Λόγο του Θεού Πατέρα, έγινε δοχείο του Αγίου Πνεύματος, λάμποντας από τις θείες αρετές.
Ωδή Γ’ Ουρανίας αψίδος
Ουρανίους θαλάμους, φωτοειδείς ώκησας, νύμφη εκλεκτή γενομένη τού Παντοκράτορος, καί τών ιάσεων, τούς ποταμούς διεκβλύζεις, παθημάτων ρεύματα, αποξηραίνοντας.
Ελισάβετ, συ η εκλεκτή νύμφη του Παντοκράτορα, κατοίκησες στους φωτεινούς ουράνιους θαλάμους και τώρα αναβλύζεις ποτάμια ιάσεων, που ξηραίνουν τα ρεύματα των παθήσεων.
Τόν Ηλίαν ζηλούσα, καί Μωϋσήν Πάνσεμνε, μήκει ημερών, ως εκείνοι, νηστείαν ήνυσας, άρτον ουράνιον, θεωριών σοφωτάτων, δεχομένη Χάριτι, τού θείου Πνεύματος.
Ζηλεύοντας το παράδειγμα του Ηλία και του Μωυσή, ολοκλήρωσες πολυήμερη νηστεία, όπως εκείνοι, δεχόμενη με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος τον ουράνιο άρτο των σοφότατων πνευματικών θεωριών.
Αποκάλυψις θεία, τή σή μητρί δέδοται, πρό τής σής συλλήψεως κόρη, τής εσομένης σοι, τώ θείω Πνεύματι, δι’ αρετής πολιτείας, Ελισάβετ ένδοξε, καί τής λαμπρότητος.
Θεία αποκάλυψη δόθηκε στη μητέρα σου πριν ακόμα σε συλλάβει, για τη λαμπρότητα και την ενάρετη ζωή που θα αποκτούσες μέσω του Αγίου Πνεύματος, ένδοξη Ελισάβετ.
Θεοτοκίον.
Παρθενίας σε μόνη, τό καθαρόν τέμενος, η πανευκλεής Ελισάβετ, πίστει ποθήσασα, χαίρει Πανάμωμε, τώ σώ Υιώ προσαχθείσα, ευσεβώς οπίσω σου ακολουθήσασα.
Πανάμωμη, η ένδοξη Ελισάβετ, αφού πόθησε με πίστη την καθαρότητα της δικής Σου παρθενίας, χαίρεται τώρα καθώς οδηγήθηκε κοντά στον Υιό Σου, ακολουθώντας Σε με ευσέβεια.
Κάθισμα Ήχος Γ’ Θείας πίστεως
Πόνους ήνεγκας, τής εγκρατείας, χάριν είληφας, τής απαθείας, καί ιαμάτων Ελισάβετ θεόπνευστε, τού θεραπεύειν παντοία νοσήματα, καί απελαύνειν δαιμόνων ενέργειαν Αξιάγαστε, Χριστόν τόν Θεόν ικέτευε, δωρήσασθαι ημίν τό μέγα έλεος.
Υπέμεινες τους πόνους της ασκήσεως και έλαβες τη χάρη της απαθείας, θεόπνευστη Ελισάβετ. Έλαβες το χάρισμα των ιάσεων για να θεραπεύεις κάθε είδους ασθένεια και να διώχνεις την ενέργεια των δαιμόνων, αξιοθαύμαστη Αγία. Παρακάλεσε, λοιπόν, τον Χριστό τον Θεό να μας χαρίσει το μέγα έλεος.
Συναξάριον
Τή ΚΔ’ τού αυτού μηνός, Μνήμη τής Οσίας Ελισάβετ, τής θαυματουργού.
Στίχοι
Ελισάβετ, λιπούσα γήν, Θεού Λόγε,
Καλή καλόν βλέπει σε νύμφη νυμφίον.
Εικάδι καί γε τετάρτη απήρε πόλονδε Ελισαβέτεια.
Στις 24 αυτού του μηνός, τιμούμε τη μνήμη της Οσίας Ελισάβετ της Θαυματουργού.
Στίχοι:
Ελισάβετ, αφήνοντας τη γη, βλέπεις τώρα τον Λόγο του Θεού·
μια καλή νύμφη βλέπει τον Καλό Νυμφίο της.
Στις είκοσι τέσσερις του μηνός, η Ελισάβετ αναχώρησε για τον ουρανό.
Τή αυτή ημέρα, Μνήμη τού Αγίου Μάρτυρος Σάββα τού Στρατηλάτου.
Στίχοι
Έπνιξε δεινά πνεύματα πλάνης Σάββας,
Ποταμόπνικτος Μάρτυς οφθείς Κυρίου.
Την ίδια ημέρα, τιμούμε τη μνήμη του Αγίου Μάρτυρα Σάββα του Στρατηλάτου.
Στίχοι:
Ο Σάββας έπνιξε τα δεινά πνεύματα της πλάνης,
καθώς αναδείχθηκε Μάρτυρας του Κυρίου, πνιγμένος σε ποτάμι!
Τή αυτή ημέρα, Μνήμη τών Αγίων Μαρτυρων τών διά τού Αγίου Σάββα πιστευσάντων εβδομήκοντα στρατιωτών, ξίφει τελειωθέντων.
Στίχοι
Κάρας αριθμών τώ ξίφει τετμημένας,
Εύροις πεσόντας άνδρας επτάκις δέκα.
Την ίδια ημέρα, τιμούμε τους 70 στρατιώτες που πίστεψαν δια του Αγίου Σάββα και θανατώθηκαν με ξίφος.
Στίχοι:
Αν μετρήσεις τα κεφάλια που κόπηκαν από το ξίφος,
θα βρεις εβδομήντα (δηλαδή, επτά φορές το δέκα) άνδρες πεσόντες.
Τή αυτή ημέρα, Μνήμη τών Αγίων Μαρτύρων Πασικράτους καί Βαλεντίωνος.
Στίχοι
Ο Πασικράτης ήρατο τμηθείς κράτος,
Βαλεντίωνος εκβαλών φόβον ξίφους.
Την ίδια ημέρα, μνήμη των Αγίων Μαρτύρων Πασικράτους και Βαλεντίωνος.
Στίχοι:
Ο Πασικράτης κέρδισε τη δύναμη (κράτος) με τον αποκεφαλισμό του,
αφού ο Βαλεντίων απέβαλε τον φόβο του ξίφους.
Τή αυτή ημέρα, Μνήμη τών Αγίων Μαρτύρων Ευσεβίου, Νέωνος, Λεοντίου, Λογγίνου καί ετέρων τεσσάρων.
Στίχοι
Αριθμόν ισάμιλλον οκτώ Μαρτύρων,
Τόν ισάκις τέμνουσιν ίσον ισάκις.
Την ίδια ημέρα, εορτάζουμε τους Αγίους Ευσέβιο, Νέωνα, Λεόντιο, Λογγίνο και άλλους τέσσερις.
Στίχοι:
Οκτώ Μάρτυρες κόπηκαν με το ξίφος (το κείμενο παίζει με τους αριθμούς και τη λέξη “ίσος”).
Ταίς τών σών Αγίων πρεσβείαις, Χριστέ ο Θεός, ελέησον ημάς. Αμήν.
Με τις πρεσβείες των Αγίων Σου, Χριστέ ο Θεός, ελέησέ μας. Αμήν.
Νεοελληνική απόδοση – Ιωάννης Τρίτος.
